Toplam 18,637 Hadis
Konular

Giyim Kuşam Süs Kategorisi

İbn-Abbas (r.a.) nın şöyle dediği rivayet edildi: 

#10,022
«Kadın   için, saçına yün peruka takmakta  bir sakınca yoktur. Ancak yasak oian,  insan saçından olanıdır.» (a)   Bir rivayette şöyle dedi:  '   . «Saç dökülmüş ise peru'ka ku!lanma;kta bir sakınca yoktur.»

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 432/8

El-Heysem bir 'kişiden yaptığı rivayette şöyle dedi:

#10,021
«Ebu Kuhafe, Hz. Peygamber'in huzuruna geldiğinde sakalı iyice uza­mış ve yayılmıştı. Resulullah (SAVı) etiyle sakalı şeriflerinin enini ve boyunu göste­rerek: «— Onun sakalım şöylece alsaydıntzl» buyurdu.

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 431/7

Ebû Zerr'in şöyle dediği rivayet edildi: Nebî saüallahü aleyhi ve seİiem buyurdu ki:

#10,020
«Ağarmış   (saçların)   rengini   değiştirmede   kullandığımız şeylerin   en güzeli kına ve ketm (2) dir. (a)   Bir rivayette şöyle buyurdu: Saçların rengini değiştirmede kullandığınız şeylerin en güzeli kına ve ketendir.» (b)   Bir rivayette şöyle buyurdu: «Kına ve  ketem, ağarmış saçların rengini  değiştirmece  kullandığınız şeylerin en güzelerindendirler.» Ketem:  Bir  bitki .dalı  oiup  siyah saç boyası yapmada  kullanılırdı.

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 430/6

İbn Ömer'in şöyle dediği rivayet edildi: Resûiullah sallailahü aleyhi ve sellern buyurdu ki: 

#10,019
Saç (ve sakalınızı) kına  ile boyaym ve böylece yahudi ve hıristiyanlara muhalefet edin!»

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 429/5

Hz.  Ali  (K.V.) nifi şöyle dediği  rivayet edildi:

#10,018
«Resulullah saliatlahü aleyhi ve seilemin hane-i saadetlerinde üze­rinde mahlukat resmi bulunan bir örtü asılı idi. Cibril aleyhisselam Re-suiullah sailallahü aleyhi ve selleme gelişini tehir etti. Sonraki gelişinde Hz. Peygamber sordu: «— Bana güşin-e ne engel oldu?»  Cibril cevap verdi: «— Biz, içerisinde köpek ve resimler bulunan eve girmeyiz. Örtüyü topla ve asma; resimlerin başlarını kopar (sil) ve şu yavru köpeği de dı­şarı çıkar!» i1} I İçeride  bulunan   küçük  köpek,  henüz çocuk yaşta  olan  Hasan  ile Hüseyin haz­retlerinin   oynamaları   için  getirilmiş  olduğu, yapılan  rivayetlerden ani aşmaktadır.

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 428/4

Huzeyfe'nin şöyle dediği  rivayet edildi:

#10,017
«İpek ve dibac eibise giymeyi Hz. Peygamber nehy etti. Ve:  «Bunla­rı  afrirette ancak nasibi olmayan  kimse giyer» dedi.

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 427/3

Ebû Cuheyfe'nin   şöyle dediği  rivayet  ediidi:

#10,016
(Bir gün) elbisesi yerlere kadar uzanan bir adamın yanından Hz. Pey­gamber geçmiş,  elbisesini toplayarak adamın  omuzuna atmıştı.»

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 426/2

Ebû   Hüreyre'nin  şöyle dediği  rivayet edildi:

#10,015
«Resululiah saliallahü aleyhi ve sellemin, Şam yapısı bir kavuğu var­dı.- (a)   'Bir rivayette şöyle dedi: «Resulullah saliallahü aleyhi ve  sellem'in  Şam yapısı beyaz bir  ka­vuğu vardı.» .

Haskefi, Müsnedi Ebu Hanife, Libas ve Zine Hn: 425/1 

Utbe İbnu Abdi's-Sülemî radıyallahu anh anlatıyor:

#8,874 وعن عُتْبَةُ بن عبدِ السُّلَمِى رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]إسْتَكْسَيْتُ رَسُولَ اللّهِ فَكَسَانِي خَيْشَتَيْنِ. فَلَقَدْ رَأيْتُنِي وَأنَا أكْسِي أصْحَابِي[. أخرجه أبو داود .
"Resulullah'dan beni giydirmesini talep ettim. Bunun üzerine bana iki parça hayşe (adi keten) bezi giydirdi. Kendimi, bununla arkadaşlarım arasında en iyi giyinmiş gördüm." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/92.  [Ebu Dâvud, Libâs 6, (4032).]

1. (5296)-Hz. Aişe radıyallahu anhâ anlatıyor:

#8,873 عن عائشة رَضِيَ اللّهُ عَنْها قالت: ]صَنَعْتُ لِرَسُولِ اللّهِ # بُرْدَةً سَوْدَاءَ فَلَبِسَهَا، فَلّمَا عَرِقَ فيهَا وَجَدَ مِنْهَا رِيحَ الصُّوفِ، فَقَذَفَهَا، وَكَانَ تُعْجِبُهُ الرِّيحُ الطَّيِّبَةُ[. أخرجه أبو داود .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'a siyah bir bürde (hırka) yaptım, bunu giydi. İçinde terlediği zaman ondan yün kokusu hissetti. Bunun üzerine o hırkayı çıkarıp attı. Aleyhissalatu vesselam güzel kokudan hoşlanırdı." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/87. [Ebu Dâvud, Libâs 22, (4074).]

Süveyd İbnu Gafele anlatıyor: 

#8,872 وعن سُوَيْدُ بنِ غَفَلَةَ قَالَ: ]خَطَبَ عُمَرُ رَضِيَ اللّهُ عَنْه بِالْجَابِيَةِ، فقَالَ: نَهى رَسُولُ اللّهِ # عَنْ لُبْسِ الْحَرِيرِ إَّ مَوْضِعَ إصْبَعٍ أوْ إصْبعَيْنِ أوْ ثَثٍ أوْ أربَعٍ[. أخرجه مسلم .
 "Hz. Ömer (radıyallahu anh) el-Cabiye'de halka hitap ederek: "Resulullah (aleyhissalatu vesselam) iki, üç veya dört parmak yeri hariç, ipek giymeyi yasaklamıştı!" dedi."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/85.  [Müslim, Libas 12, (2069).]

Hz. Enes (radıyallahu anh) anlatıyor:

#8,871 وعن أنسٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]رَخَّصَ رَسُولُ اللّهِ # لِلزُّبَيْرِ بْنِ الْعَوَّامِ وَعَبْدِالرَّحْمنِ بْنِ عَوْفٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْهما في لُبْسِ الْحَرِيرِ لْحِكَّةِ كَانَتْ بِهَمَا[. أخرجه الخمسة .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam) Zübeyr İbnu'l-Avvam ve Abdurrahman İbnu Avf (radıyallahu anhüma) için kendilerindeki uyuz sebebiyle ipekli giymelerine izin verdi."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/83.

İbnu Abbas (radıyallahu anhümâ) anlatıyor: 

#8,870 عن ابن عبّاسٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قال: ]إنَّمَا نَهى رَسُولُ اللّهِ # عَنِ الثَّوْبِ المُصْمَتِ مِنَ الْحَرِيرِ، وَأمَّا الْعِلْمُ وَسَدى الثَّوْبِ فََ بَأسَ بِهِ[. أخرجه أبو داود .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam) saf ipekten yapılmış elbiseyi yasakladı. Ama alem olarak konan ve kumaşın direzisinde kullanılan ipeğe yasak yoktur."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/83.  [Ebu Davud, Libas 12, (4055).]

Müslim'in bir diğer rivayetinde şöyle denmiştir. 

#8,869 وفي رواية لمسلم: ]أنَّ أُكَيْدِرَ دُومَةِ الْجَنْدَلِ أهْدَى الى النّبَىِّ # ثَوْبَ حَرِيرٍ فأعْطَاهُ عَلِيّاً، وقَالَ: شَقِّقْهُ خُمُراً بَيْنَ الْفَواطِمَ[.»والفواطم« جمع فاطمة، وهن: فاطمة الزهراء بِنْتِ رَسُولِ اللّهِ #، وفاطمة بنت أسد: أم علي بن أبي طالب، وفاطمة بنت حمزة. وقيل الثالثة فاطمة بنت عتبة ابن ربيعة، وكانت قد هاجرت.»الحُلةُ السِّيراءُ« المخططة بابريسم والقز.و»أطَرْتُهَا« شققتها وقسمتها بينهن .
Dumetu'l-Cendel şefi Ukeydir, Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'a ipek bir elbise hediye etti. Aleyhissalatu vesselam da onu Hz. Ali (radıyallahu anh)'ye verdi ve: "Bunu Fatımalar arasında taksim et!" buyurdular. "

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/82. [Müslim, Libas 18, (2071).]

Ümmü Halid Bintu Halid İbni Said İbni'l-As (radıyallahu anhümâ) anlatıyor

#8,868 عن أمّ خَالِدْ بِنْتُ خَالِد بن سعيد بن العاص رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قالت: ]أُتِىَ رَسُولَ اللّهِ # بِثِيَابٍ فيهَا خَمِيصَةٌ سَوْدَاءُ. فقَالَ: مَنْ تَرَوْنَ أكْسُو هذهِ؟ فَسَكَتُوا. فقَالَ: اِئْتُونِى بِأُمِّ خَالِدٍ فَأُتِىَ بِِى، فَألْبَسْنِيهَا بِيَدِهِ، وقَالَ: أبْلى وَأخْلِقِى مَرَّتَيْنِ، وَجَعَلَ يَنْظُرُ الى عَلَمِ الْخَمِيصَةِ وَيُشِيرُ بِيَدِهِ اليّ، وَيَقُولُ: يَا أمَّ خَالِدٍ هذَا سَناً يَا أمَّ خَالِدٍ هذَا سَنّاً. وَالسَّنَا بِلِسَانِ الْحَبَشَةِ: الْحَسَنُ[. أخرجه البخاري وأبو داود.»أخلقى« بالفاء والقاف.و»الخميصةُ« كساء اسود له علم، فإن لم يكن له علم فليس بخميصة .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'a benekli siyah bir giysi getirilmişti. "Bunu kime giydirmemi uygun bulursunuz?" buyurdular. Herkes susmuştu. "Bana ümmü Halid'i getirin!" emrettiler. Beni yanına götürdüler. Giysiyi elleriyle bana giydirdi ve sonra da: "Üstünde eskit, üstünde eskit!" diye iki sefer tekrarladılar. Siyah kumaşın beneğine bakıyor, eliyle de bana işaret ediyor ve: "Ey Ümmü Halid! Bu senna (güzel), ey Ümmü Halid bu senna!" diyordu. Senna, Habeşistan dilinde güzel demekti." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/77. [Buhârî, Libas 22, 32, 188; Menakıbu'l-Ensar 37, Edeb 17; Ebu Davud, Libas 1.]

Benî Esed'den bir kadın anlatıyor:

#8,867 وعن اِمْرَأةٍ من بَنِى أسد قالت: ]كُنْتُ يَوْماً عِنْدَ زَيْنَبَ امْرَأةِ النّبِىِّ # وَنَحْنُ نَصْبُغُ ثِيَاباً لَهَا بِمَغْرَةٍ، فَبَيْنَا نَحْنُ كذلِكَ إذْ طَلَعَ عَلَيْنَا رَسُولُ اللّهِ # فَلَمَّا رَأى الْمَغْرَةَ رَجَعَ. فَلَمَّا رَأَتْ زَيْنَبُ رَضِيَ اللّهُ عَنْها ذلِكَ عََلِمَتْ أنَّهُ كَرِهَ ذلِكَ. فَغَسَلَتْ ثِيَابَهَا وَوَارَتْ كُلَّ حُمْرَةٍ! فَرَجَعَ؛ فَاطَّلَعَ. فَلَمَّا لَمْ يَرَ شَيْئاً دَخَلَ[. أخرجه أبو داود .
"Bir gün, Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'ın zevcelerinden Zeyneb'in yanında idim ve kızıl toprakla onun elbiselerini boyuyorduk. Biz bu işle meşgulken Resulullah Aleyhissalatu vesselam çıkageldi. Ancak kızıl toprağı görünce geri döndü. Zeynep bu hali görünce, Aleyhissalatu vesselam'ın bunu mekruh addettiğini anladı ve derhal elbiselerini yıkadı ve bütün kırmızılığı örttü. Aleyhissalatu vesselam geri döndü ve aniden geldi. (Boyadan) hiçbir şey görmeyince içeri girdi." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/73. [Ebu Davud, Libas 20, (4071).]

Hilal İbnu Amir babasından naklediyor:

#8,866 عن هلِ بن عامرٍ عن أبيه قال: ]رَأيْتُ رَسُولَ اللّهِ # بِمِنىً يَخْطُب، وَعَلَيْهِ بُرْدٌ أحْمَرُ، وَهُوَ عَلى بَغْلَتِهِ، وَعَلِىٌّ رَضِيَ اللّهُ عَنْه أمَامَهُ يُعَبِّرُ عَنْهُ[. أخرجه أبو داود .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'ı Mina'da halka hitap ederken gördüm. Sırtında kırmızı bir bürde vardı ve katırının üzerinde idi. Hz. Ali (radıyallahu anh) de önüne durmuş, Aleyhissalatu vesselam'ın söylediklerini tekrarlıyordu."

brahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/71. [Ebu Davud, Libas 21, (4073).]

Abdülvahid İbnu Eymen babasından anlatıyor:

#8,865 وعن عبدُ الواحِدِ بْنِ أيْمَنْ عَنْ أبيه قال: ]دََخَلْتُ عَلى عَائِشَةَ رَضِيَ اللّهُ عَنْها وَعَلَيْهَا دِرْعٌ قِطْرِىٌّ ثَمَنُ خَمْسَةِ دَرَاهِمَ فقَالَت: اِرْفَعْ بَصَرَك الى جَارِيَتِى فإنَّهَا تَزْهَى أنْ تَلْبِسَهُ في الْبَيْتِ، وَقَدْ كَانَ لِى مِنْهَا دِرْعٌ على عَهْدِ رَسولِ اللّهِ # فَمَا كَانَتِ امْرَأةٌ تُقَيِّنُ بِالْمَدِينَةِ إَّ أتَتْ اليّ تَسْتَعِيرُهُ[. أخرجه البخاري.»اَلدُّرُوعُ الْقِطِرِّيَةُ« دروع حمر لها أعم فيها بعض الخشونة، وقيل هى حلل جياد تحمل من قبل البحرين.و»تَزَهى« أى تتكبر.و»تُقيِّنُ« أى تزين للدخول على زوجها .
"Hz. Aişe'nin yanına girdim. Üzerinde kalın Yemen bezinden yapılmış fiyatı beş dirhem olan bir elbise bulunuyordu. Hz Aişe: "Gözünü cariyeme kaldır da ona bir bak! Zira o şimdi benim giydiğim şu elbiseyi evin içinde giymekten arlanır. Halbuki, Resulullah (aleyhissalatu vesselam) zamanında benim o (kaba kumaş)tan bir elbisem vardı. Medine'de zifaf için süslenen her kadın gelip o elbiyi benden iareten alırdı." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/69.  [Buhârî, Hibe 34.]

İbnu Abbas (radıyallahu anhümâ) anlatıyor:

#8,864 وعن أبي زميل قال: حَدّثَنَا ابنِ عبّاسٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قال: ]لَمّا خَرَجَتِ الْحَرُورِيّةُ أتَيْتُ عَلِيّاً رَضِيَ اللّهُ عَنْه. فقَالَ: ائْتِ هؤَُءِ الْقَوْم، فَلَبِسْتُ أحْسَنَ مَا يَكُونُ مِنْ حُلَلِ الْيَمَنِ، قَالَ أبُو زُمَيْلٍ: وَكَانَ ابْنُ عَبّاس رَجًُ جَمِيً جَهِيراً. قَالَ ابْنُ عَبّاس: فأتَيْتُهُمْ فقَالُوا: مَرْحَباً بِكَ يَا ابْنُ عَبّاس، مَا هذهِ الْحُلّةُ؟ قُلْتُ: مَا تَعِيبُونَ عَلَىَّ؟ لََقَدْ رَأيْتُ عَلى رَسُولِ اللّهِ # أحْسَنَ مَا يَكُونُ مِنَ الْحُلَلِ[. أخرجه أبو داود .
"Haruriyye (denen Hariciler) çıktığı zaman Hz. Ali (radıyallahu anh)'nin yanına geldim. Bana: "Şu adamlara bir uğra!" dedi. Ben de mevcut Yemen hullelerinin en güzelini giydim." Ebu Zümeyl der k: "İbnu Abbas yakışıklı ve gür sesli biriydi." İbnu Abbas der ki: "Harurilerin yanına vardım. Bana: "Hoş geldin ey İbnu Abbas! Bu takımın da ne?" dediler. Ben: "Beni ayıplıyor musunuz? Ben Resulullah (aleyhissalatu vesselam) üzerinde mümkün olan en güzel elbiseyi gördüm!" dedim."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/68-69. [Ebu Davud Libas 8, (4037).]

İbnu Ömer (radıyallahu anhüma) anlatıyor:

#8,863 وعن ابن عمر رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قال: ]نَهى رَسُولُ اللّهِ #: عَنْ هَاتَيْنِ اللِّبْسَتَيْنِ: اَلْمُرْتَفِعَةِ، وَالدُّونِ[. أخرجه رزين .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam) şu iki kıyafeti yasakladı: Çok yüksek kıyafet, çok düşük kıyafet."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/65. [Rezin tahriç etmiştir.]

Hz. Cabir (radıyallahu anh) anlatıyor:

#8,862 وعن جابرٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]نَظَرَ رَسُولُ اللّهِ #: الى صَاحِبِ لَنَا يَرْعى ظَهْراً لَنَا وَعَلَيْهِ بُرْدَانِ قَدْ أخْلَقَا. فَقَالَ: أمَالَهُ غَيْرُ هذَيْنِ؟ قَلْتُ: بَلى لَهُ ثَوْبَانِ في الْعَيْبَةِ كَسَوْتُهُ إيّاهُمَا. فقَالَ: ادْعُهُ، فَلْيَلْبَسْهُمَا، فَلَبِسَهُمَا. فَلَمَّا وَلّى؛ قَالَ رَسُولُ اللّهِ #: مَالَهُ؟ ضَرَبَ اللّهُ عُنُقَهُ. ألَيْسَ هذَا خَيْراً؟ فَسَمِعَهُ الرَّجُلُ فقَالَ: في سَبِيلِ اللّهِ يَا رَسُولَ اللّهِ؟. فقَالَ: في سَبِيلِ اللّهِ. فَقُتِلَ الرَّجُلُ في سَبيلِ اللّهِ[. أخرجه مالك .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam), bize binek hayvanlarımızı güden bir adamımızı gördü. Üzerinde eskimiş (çizgili) iki parçalı giysi vardı. "Onun bu eskilerden başka giyeceği yok mu?" buyurdular. Evet var dedim. Çamaşır torbasında iki giysisi daha var, ben onları giydirmiştim." "Öyleyse çağır onu da, bunları giysin!" emrettiler. (Çağırdım, emr-i Nebeviyi söyledim, o da onları giyindi. Geri gitmek üzere dönünce, Aleyhissalatu vesselam: "Nesi var (da bu yenileri giymiyor?) Allah boynunu vurasıca! Bu daha hoş değil mi?" buyurdular. Adam bu sözü işitti ve: "Allah yolunda mı (boynum vurulsun) ey Allah'ın Resulü?" dedi. "Evet buyurdular, Allah yolunda!" Adam Allah yolunda öldürüldü. 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/64-65 [Muvatta, Libas 1, (2, 910).]

Muhammed İbnu Yahya İbnu Hibban anlatıyor: "Resulullah (aleyhissalâtu vesselâm) buyurdular ki:

#8,861 وعن محمّد بن يحيى بن حِبّانٍ قال: ]قَالَ رَسُولُ اللّهِ #: مَا عَلى أحَدِكُمْ إنْ وَجَدَ سَعَةَ أنْ يَتَّخِذَ ثَوْبَيْنِ لِيَوْمِ الْجُمْعَةِ غَيْرُ ثَوْبى مِهْنَتِهِ[. أخرجه أبو داود.»المهنة« الخدمة ومعاناة ا‘شغال .
"Sizden biri bolluğa erince iş elbisesinden başka bir de cum'a elbisesi edinirse üzerine (bir vebal) yoktur."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/64. [Ebu Davud, Salat 219, (1078); İbnu Mace, İkametu's-Salat 82, (1095).]

Hz. İbnu Ömer (radıyallahu anhümâ) anlatıyor: "Resulullah (aleyhissalâtu vesselâm) buyurdular ki:

#8,860 وعن ابن عمر رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قال: ]قَالَ رَسُولُ اللّهِ #: مَنْ لَبِسَ ثَوْبَ شُهْرَةٍ ألْبَسَهُ اللّهُ ثَوْبَ مَذَلَّةٍ؛ وفي رواية: ألْبَسَهُ اللّهُ أيَّاهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ ثُمَّ ألْهَبَ فيهِ النّارَ[. أخرجه الرواية ا‘ولى أبو داود، والثانية رزين.»ثَوْبُ الشّهْرَةِ« هو الذي إذا لبسه ا“نسان افتضح به اشتهر بين الناس، والمراد به ما يجوز للرجال لبسه شرعاً و عرفاً .
"Kim şöhret elbisesi giyerse Allah ona zillet elbisesi giydirir." Bir rivayette de şöyle denmiştir: "...Kıyamet günü Allah ona onun aynısını giydirir, sonra içinde ateşi tutuşturur." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/62. [Ebu Davud, Libas 5, (4029), 4030).]

Hz. Ebu Hureyre (radıyallahu anh) anlatıyor: 

#8,859 وعن أبي هريرة رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]لَعَنَ رَسُولُ اللّهِ #: اَلرَّجُلَ يَلْبَسُ لِبْسَةَ الْمَرْأة، وَالْمَرْأةَ تَلْبَسُ لِبْسََةَ الرَّجُلِ[. أخرجه أبو داود.
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam) kadın elbisesini giyen erkeğe ve erkek elbisesini giyen kadına lanet etti." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/61. [Ebu Davud, Libas 31, (4098).]

İbnu Ebi Müleyke anlatıyor: 

#8,858  وعن ابن أبي مُلَيْكَةَ قَالَ: ]قِيلَ لِعَائِشَةَ رَضِيَ اللّهُ عَنْها. هَلْ تَلْبَسُ الْمَرأةُ النّعْلَ؟ فقَالَتْ: قَدْ لَعَنَ رَسُولُ اللّهِ # الرَّجُلَةَ مِنَ النّسَاءِ[. أخرجه أبو داود.»اَلْمُترجِّلَةُ« من النّساءِ: هِىَ الّتِي تشبّه بالرجال في هيئتهم وأحوالهم وأخقهم وأفعالهم .
"Hz. Aişe (radıyallahu anha)'ye: "Kadın (erkeğe mahsus) ayakkabı giyer mi?" diye sorulmuştu: "Resulullah (aleyhissalatu vesselam) kadınlardan erkekleşenlere lanet etti!" diye cevap verdi."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/60. [Ebu Davud, Libas 31, (4099).]

Hz. Cabir (radıyallahu anh) anlatıyor:

#8,857 وعن جابرٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]قَالَ رَسُولُ اللّهِ # في غَزْوَةِ غَزَوْنَاها: اِسْتَكْثِرُوا مِنَ النِّعَالِ فإنَّ الرَّجُلَ َ يَزَالُ رَاكِباً مَا انْتَعَلَ[. أخرجه مسلم وأبو داود .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam), katıldığımız bir gazvede buyurdular ki: "Ayakkabıları çoğaltın. Çünkü kişi ayakkabı giydiği müddetçe binmeye devam eder." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/58. [Müslim, Libas 66, (2096); Ebu Davud, Libas 44, (4133).]

İbnu Abbas (radıyallahu anhümâ) diyor ki: 

#8,856  وعن ابن عبّاسٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قال: ]مِنَ السُّنَّةِ إذَا جَلَسَ الرَّجُلُ أنْ يَخْلَعَ نَعْلَيْهِ فيَضَعَهُمَا بِجَنْبِهِ[. أخرجه أبو داود .
"Kişi oturduğu zaman, ayakkabılarını çıkarıp (sol) yanına koyması sünnettir." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/58. [Ebu Davud, Libas 44, (4138), Salat 89, (648).]

Hz. Ebu Hureyre (radıyallahu anh) anlatıyor: "Resulullah (aleyhissalâtu vesselâm) buyurdular ki:

#8,855 عن أبي هريرة رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]قَالَ رَسُولُ اللّهِ #: إذَا انْتَعَلَ أحَدُكُمْ فَلْيَبْدَأ بِالْيُمْنَى، وَإذَا خَلَعَ فَلْيَبْدَأ بِالشِّمَالِ[ .
"Biriniz ayakkabı giyince sağdan başlasın, çıkarırken de soldan başlasın [ya ikisini birlikte giysin, ya ikisini birlikte çıkarsın.]" 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/56. [Müslim, Libas 67, (2097).]

İmam Malik rahimehullah'a ulaştığına göre, 

#8,854  وعن مالك: ]أنَّهُ بَلَغَهُ أنَّ أَمةً كَانَتْ لِعَبْدِ اللّهِ بْنِ عُمَرَ رَآهَا عُمَرُ وَقَدْ تَهَيّأتْ بِهَيْئَةِ الْحَرَائِرِ فَأنْكَرَ ذلِكَ عَلَيْهَا[ .
hürlerin kıyafetine bürünmüş vaziyette görünce bu davranışını normal karşılamayıp müdahale etti. [Kızı Hafsa'nın yanına girip: "Oğlan kardeşinin cariyesini halkın içine karışmış görmedin mi, hürlerin kıyafetine bürünmüş değil mi?" dedi ve Hz. Ömer bu hali hoş karşılamadı.]" 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/56.  [Muvatta, İsti'zan 44, (2, (981).]

İbnu Abbas (radıyallahu anhümâ) anlatıyor:

#8,853 وعن ابن عبّاسٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قال: ]كَانَتْ أُمُّ سَلَمَةَ رَضِيَ اللّهُ عَنْها َ تَضْعُ جِلْبَابَهَا عَنْهَا وَهِيَ في الْبَيْتِ طَلَباً لِلْفَضْلِ[. أخرجه رزين .
"Ümmü Seleme (radıyallahu anha), evinde iken de cilbabesini (başörtüsünü) fazilet ümidiyle üzerinden hiç çıkarmazdı." [Rezin tahric etti.]

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/56.

Dihye el-Kelbî (radıyallahu anh) anlatıyor: 

#8,852 وعن دِحْيَةُ الْكَلْبِى رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]أُتِىَ رَسُولُ اللّهِ # بِقَبَاطِىَّ فَاَعْطَانِى قُبْطِيَّةً. وَقَالَ: اصْدَعْهَا صِدْعَيْنِ، فَاقْطَعْ إحْدَاهُمَا قَمِيصاً، وَأعْطِ اَخرَ امْرَأتَكَ تَخْتَمِرُ بِهِ، وَلْتَجْعَلْ تَحْتَهُ ثَوْباً َ يَصِفُهَا[. أخرجه أبو داود.»القَباطىُّ« ثياب رقاق بيض بمصر، واحدتها قبطية بضم القاف، وأما بكسر القاف فمنسوب الى القبط، الجيل المعروف.و»الصَّدع« الشق: أي شقها نصفين، وكل واحد منهما صدع بكسر الصاد، وأما بالفتح فهو المصدر
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'a (Mısır'dan), (beyaz renkli ve ince olan) kubati kumaşlar getirilmişti. Bana ondan bir kupon verdi ve: "Bunu ikiye böl, bir parçayı kendine kamis yap, diğerini hanımına ver. Bununla kendine bürgü yapsın!" buyurdular. (Ayrılmak üzere Dıhye) geri dönünce: "Hanımına söyle, bunun altına bir astar koysun da bedenini vasfetmesin!" buyurdular."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/55. [Ebu Davud, Libas 39, (4116).]

Hz. Aişe (radıyallahu anhâ) anlatıyor:

#8,851 وعن عائشة رَضِيَ اللّهُ عَنْها قالت: ]دَخَلَتْ أسْمَاءُ بِنْتُ أبي بَكْرٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْه على رَسُولِ اللّهِ # وَعَلَيْهَا ثِيَابٌ رِقَاقٌ فَأعْرَضَ عَنْهَا. وَقَالَ: يَا أسْمَاءُ! إنَّ الْمَرْأةَ إذَا بَلَغَتِ الْمَحِيضَ لَمْ يَصْلُحْ أنْ يُرَى مِنْهَا إَّ هذَا وَهذا، وأشَارَ الى وَجْهِهِ وَكَفّيْهِ[. أخرجه أبو داود .
"Esma Bintu Ebi Bekr (radıyallahu anhüma), üzerinde ince bir elbise olduğu halde Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'ın huzuruna girmişti. Aleyhissalatu vesselam, ondan yönünü ters istikamete çevirdi ve: "Ey Esma! Kadın hayız yaşına girdi mi ondan sadece şunun ve şunun dışında hiçbir yerinin görünmesi caiz değildir!" dedi ve yüzü ile ellerini işaret etti." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/54.  [Ebu Davud, Libas 34, (4104).]

Ümmü Seleme (radıyallahu anhâ) anlatıyor:

#8,850 عن أُمُّ سلَمةَ رَضِيَ اللّهُ عَنْها قالت: ]لَمَّا نَزَلَ قَوْلُهُ تَعالى: يُدْنِىنَ عَلَيْهِنَّ مِنْ جََبِيبِهِنَّ. خَرَجْنَ نِسَاءُ ا‘نْصَارِ كَأنَّ عَلى رُؤُسِهِنَّ الْغِرْبَانَ مِنَ ا‘كْسِيَةِ[. أخرجه أبو داود .
"Cenab-ı Hakkın şu (mealdeki) kavl-i şerifleri indiği zaman, "Ey peygamber! Hanımlarına, kızlarına ve mü'minlerin hanımlarına söyle. Evlerinden çıktıklarında dış örtülerini üzerlerine alsınlar." (Ahzab 59) Ensar kadınları başlarında (siyah) örtüden kargalar taşıyor oldukları halde dışarı çıkarlardı."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/54.  [Ebu Davud, Libas 32, (4101).]

Hz. Cabir (radıyallahu anh) anlatıyor:

#8,849  عن جابر رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]رَأيْتُ رَسُولَ اللّهِ # وَهُوَ مُحْتَب بِشَمَلَةٍ قَدْ وَقَعَ هُدْبُهَا عَلى قَدَمَيْهِ[. أخرجه أبو داود .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam)'ı bir örtü ile ihtiba etmiş gördüm. Örtünün saçağı ayaklarının üzerine dökülmüştü." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/52. [Ebu Davud, Libas 23, (4075).]

İbnu Ömer (radıyallahu anhümâ) anlatıyor: 

#8,848 وعن ابن عمر رَضِيَ اللّهُ عَنْهما قال: ]مَا قَالَ رَسُولُ اللّهِ # في ا“زَارِ فَهُوَ في الْقَمِيصِ[. أخرجه أبو داود .
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam) izar hakkında ne söylemişse o, kamis hakkında da muteberdir." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/50. [Ebu Davud, Libas 30, (4095).]

Alâ İbn Abdirrahman babasından naklediyor: 

#8,847 وعن الْعََءِ بن عبدالرّحمنِ عن أبيهِ قال: ]سَألْتُ أبَا سَعيدٍ رَضِيَ اللّهُ عَنْه عنِ ا“زارِ. فقَالَ: عَلى الخَبِيرِ سَقَطْتَ قَالَ رَسُولُ اللّهِ #: أُزْرَةُ الْمُؤْمِنِ الى نِصْفِ السَّاقِ، وََ جُنَاحَ عَلَيْهِ فِيمَا بَيْنَهُ وَبَيْنَ الْكَعْبَيْنِ، وَمَا كَانَ أسْفَلَ مِنْ ذلِكَ فَهُوَ في النّارِ، وَمَنْ جَرَّ إزَارَهُ بَطَراً لَمْ يَنْظُرِ اللّهُ إلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ[. أخرجه مالك وأبو داود. ولم يقل أبو داود: يَوْمَ الْقِيَامَةِ .
"Ebu Said (radıyallahu anh)'e izar hakkında sordum. Dedi ki: "Tam bilene düştün! Resulullah (aleyhissalatu vesselam) şöyle demişti: "Mü'minin izarı bacağın yarısına kadar uzanmalıdır. Burası ile topuklar arasında olmasının da bir günahı yok. Ama topuktan aşağı inen kısım ateştedir. Kim de, gururla izarını (yerde) sürürse kıyamet günü Allah ona (rahmet) nazarı ile bakmaz." Ebu Davud'un rivayetinde "kıyamet günü" ibaresi mevcut değildir.

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/49. [Muvatta, Libas 12, (2, 914, 915); Ebu Davud, Libas 30, (4093); İbnu Mace, Libas 7, (3573).]

Abdurrahman İbnu Avf (radıyallahu anh) anlatıyor: 

#8,846 وعن عبدِالرّحمن بن عوف رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]عَمَّمَنِى رَسُولُ اللّهِ # بِعَمَامَةٍ فَسَدَلَهَا مِنْ بَيْنِ يَدَيَّ وَمِنْ خَلْفِي أصَابِعَ[. أخرجه أبو داود
"Resulullah (aleyhissalatu vesselam) bana bir sarık sardı, onu önümden ve arkamdan birkaç parmak sarkıttı." 

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/47. [Ebu Davud, Libas 24, (4079).]

Ebu'l-Müleyh babası (radıyallahu anh)'tan anlatıyor: "Resulullah (aleyhissalâtu vesselâm):

#8,845 عن أبي الْمُلَيْح عن أبيه رَضِيَ اللّهُ عَنْه قال: ]قَالَ رَسُولُ اللّهِ #: اِعْتَمُّوا تَزْدَادُوا حِلْماً؛ قَالَ: وَقَالَ عَلىٌّ رَضِيَ اللّهُ عَنْه: اَلْعَمَائِمُ تِيجَانُ العَرَبِ[. أخرجه أبو داود .
"Sarık sarın da hilminiz ziyadeleşsin!" buyurdular. Ravi devamla der ki: "Hz. Ali (radıyallahu anh) da: "Sarıklar Arapların taçlarıdır" buyurdular."

İbrahim Canan, Kutub-i Sitte Tercüme ve Şerhi, Akçağ Yayınları: 15/46. [NOT: Hadis, Teysir'de Ebu Davud'a nisbet edilmiş ise de, onda mevcut değildir. Camiu's-Sağir'de mevcuttur (1, 555).]

Enes r.a. dedi ki:

#846 “كَانَ أَحَبَّ الثِّيَابِ إِلَى رَسُولِ اللهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَلْبَسُهَا الحِبَرَةُ”
“Rasülullah (s.a.v.)’e elbiselerin en sevimli ve hoş geleni Yemen tarafında dokunan çizgili bir nevi pamuklu kumaştı.”

Tirmizi, Libas: 45 Hn: 1787; Ebu Davud, Libas: 12 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahih garibtir.

Huzeyfe r.a. dedi ki:

#842 أَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ بِعَضَلَةِ سَاقِي أَوْ سَاقِهِ، فَقَالَ: هَذَا مَوْضِعُ الْإِزَارِ ، فَإِنْ أَبَيْتَ فَأَسْفَلَ، فَإِنْ أَبَيْتَ فَلَا حَقَّ لِلْإِزَارِ فِي الْكَعْبَيْنِ
“Rasülullah (s.a.v.), inciğimin veya kendi inciğinin kasını tutarak işte elbisenin yeri burasıdır. Bunu kabul etmez isen biraz daha aşağısıdır. Bunu da kabul etmez isen elbisenin topuklarda hakkı yoktur.”

Buhari, Libas: 5; Tirmizi, Libas 41 Hn: 1783; Ebu Davud, Libas: 25 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. Sevrî ve Şu’be bu hadisi Ebû İshâk’tan rivâyet etmişlerdir.

Abdullah b. Büşr rahimullah'dan rivayet edildiğine göre, şöyle dedi: Ebu Keşbe el Enmar r.a’den işittim şöyle diyordu:

#841 كَانَتْ كِمَامُ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ بُطْحًا
“Rasülullah (s.a.v.)’in ashabının elbiselerinin kolları (yenleri) genişti.”

Tirmizi, Libas 40 Hn: 1782; Usdul Gabe Hn: 1956. Tirmizi: Bu hadis münker olup pek hoş karşılanmaz. Abdullah b. Büşr; Basralı olup hadisçiler yanında zayıf kabul edilir. Yahya b. Saîd ve başka hadisçiler zayıf kabul etmişlerdir. “Buth” geniş demektir.

Aişe r.a'dan rivayet edildiğine göre dedi ki: Rasülullah (s.a.v.) bana şöyle buyurdu:

#839 إِذَا أَرَدْتِ اللُّحُوقَ بِي فَلْيَكْفِكِ مِنَ الدُّنْيَا كَزَادِ الرَّاكِبِ وَإِيَّاكِ وَمُجَالَسَةَ الْأَغْنِيَاءِ وَلَا تَسْتَخْلِقِي ثَوْبًا حَتَّى تُرَقِّعِيهِ
“Cennet’te bana ulaşmak istiyorsan dünyadan bir yolcunun azığı kadarı sana yetsin zenginlerle beraber olmaktan sakın elbiseyi yama yapıncaya kadar eskimiş sayma.” Tirmizi der ki: “Zenginlerle beraber olmaktan sakın” sözünün manası Ebu Hüreyre’den rivayet edilen: “Bir kimse yaratılışta ve rızıkta kendisinden üstün olan bir kimseyi görürse kendinden aşağı olan ve kendisinin ondan üstün olduğu kimseye baksın ki bu bakış Allah’ın nimetini hor görmemesi için daha uygundur” hadisine yakındır. Avn b. Abdullah’tan rivayete göre, şöyle demiştir: “Zenginlerle arkadaş oldum kendimden daha kederli kimse görmedim. Hayvanımdan daha üstün hayvan, elbisemden daha üstün elbise görüyorum. Sonra fakirlerle arkadaş oldum da rahatladım. Bu iki haber: “Zenginlerle beraber olunmaması gerektiğini” en güzel biçimde açıklamaktadır.

Tirmizi, Libas 38 Hn: 1780; Tirmizi: Bu hadis garibtir. Bu hadisi sadece Salih b. Hassân’ın rivâyetiyle bilmekteyiz. Muhammed’den işittim diyordu ki: Salih b. Hassân’ın hadisleri münker olup pek makbul sayılmaz. İbn ebî Zibin kendisinden hadis rivâyet ettiği Salih b. Ebî Hassân ise güvenilen bir kimsedir.

Usame bin Umeyr r.a'dan:

#830 أَنّ النَّبِيَّ " نَهَى عَنْ جُلُودِ السِّبَاعِ أَنْ تُفْتَرَشَ
“Peygamber (s.a.v.), yırtıcı hayvan derilerini döşeme yaparak kullanmayı yasaklamıştır.” Tirmizi der ki: ž Muhammed b. Beşşar, Yahya b. Said vasıtasıyla Said’den, Katade’den, Ebu’l Melih’den bize rivayet etti: “Rasulullah (s.a.v.) yırtıcı hayvan derilerini döşeme ve giyim olarak kullanmayı yasakladı. Muhammed b. Beşşar, Muaz b. Hişam vasıtasıyla babam bana aktardı. Katade’den Ebu’l Melih’den rivayet ederek “Rasulullah (s.a.v.), yırtıcı hayvan derilerinin kullanılmasını hoş görmezdi.”

Tirmizi, Libas 32 Hn: 1771; Ebu Davud, Libas: 40. Tirmizi: Saîd b. Ebû Arûbe’den başkasının bu hadisin senedinde; “Ebul Melîh’den ve babasından” dediğini bilmiyoruz. Muhammed b. Beşşâr, Muhammed b. Cafer vasıtasıyla Şu’be’den, Yezîd er Rişk’den, Ebû’l Melîh’den rivâyet ederek: “Rasûlullah (s.a.v.), yırtıcı hayvanların derilerini kullanmayı yasakladı” demiştir. Bu rivâyet daha sahihtir.

Mugire b. Şube r.a'den:

#827 أَنّ النَّبِيَّ : لَبِسَ جُبَّةً رُومِيَّةً ضَيِّقَةَ الْكُمَّيْنِ
“Peygamber (s.a.v.), yenleri (kol ağızları) dar Rum cübbesi giymişti.”

Buhari, Libas: 10; Tirmizi, Libas 30 Hn: 1768 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

Ebu Said r.a. dedi ki: Rasülullah (s.a.v.) yeni bir elbise giydiği zaman o elbiseyi sarık gömlek vs. olarak ismini belirtir ve şöyle dua ederdi:

#826 اللَّهُمَّ لَكَ الْحَمْدُ، أَنْتَ كَسَوْتَنِيهِ، أَسْأَلُكَ خَيْرَهُ وَخَيْرَ مَا صُنِعَ لَهُ، وَأَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّهِ وَشَرِّ مَا صُنِعَ لَهُ
“Allah’ım sana hamdolsun, bunu bana sen giydirdin senden bu elbisenin hayrını ve hayırda kullanılmasını istiyorum şerrinden ve şerde kullanılmasından da sana sığınırım.”

Tirmizi, Libas 29 Hn: 1767; Ebu Davud, Libas: 1 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Ömer r.a. ve İbn Ömer’den de hadis rivâyet edilmiştir. Hişâm b. Yunus el Kûfî, Kâsım b. Mâlik el Müzenî vasıtasıyla Cüreyri’den geçen hadisin benzerini bize rivâyet etmiştir. Bu hadis hasen garib sahihtir.

Ebu Hüreyre r.a. dedi ki:

#825 كَانَ رَسُولُ اللَّهِ إِذَا لَبِسَ قَمِيصًا، بَدَأَ بِمَيَامِنِهِ
“Rasülullah (s.a.v.) gömlek giyeceği zaman giyinmeye sağ tarafından başlardı.”

Buhari, Libas: 8; Tirmizi, Libas 28 Hn: 1766; Ebu Davud, Libas: 3 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bir çok kimse bu hadisi Şu’be’den bu senedle Ebû Hüreyre’den mevkuf olarak rivâyet etmişlerdir. Bu hadisi merfu olarak sadece Abdussamet b. Abdulvaris, Şu’be yoluyla rivâyet etmiştir.

Esma binti Yezid b. Seken el Ensariyye r.a. dedi ki:

#824 كَانَ كُمُّ يَدِ رَسُولِ اللَّهِ إِلَى الرُّسْغِ
“Rasülullah (s.a.v.)’in elbisesinin kolunun uzunluğu (yeni) bileğine kadardı.”

Buhari Libas: 8; Tirmizi, Libas 28 Hn: 1765; Ebu Davud, Libas: 3 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen garibtir.

Ümmü Seleme r.a. dedi ki:

#823 كَانَ أَحَبَّ الثِّيَابِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ الْقَمِيصُ
“Rasülullah (s.a.v.)’e elbiselerin en sevimlisi gömlekti.”

Buhari Libas: 8; Tirmizi, Libas 28 Hn: 1764; Ebu Davud, Libas: 3 ve diğerleri.

Ümmü Seleme r.a'dan rivayet edildiğine göre dedi ki:

#822 كَانَ أَحَبَّ الثِّيَابِ إِلَى النَّبِيِّ الْقَمِيصُ
“Nebi (s.a.v.)’e elbisenin en sevimlisi gömlekti.”

Buhari, Libas: 8; Tirmizi, Libas 28 Hn: 1763; Ebu Davud, Libas: 3 ve diğerleri.ž Tirmizi: Muhammed b. İsmail’den işittim şöyle diyordu: Abdullah b. Büreyde’nin annesinden ve Ümmü Seleme’den rivâyeti daha sahihtir. Ne var ki hadisin senedinde “annesinden” kaydını sadece Ebu Sümeyle zikretmektedir.

Ümmü Seleme r.a. dedi ki:

#821 كَانَ أَحَبَّ الثِّيَابِ إِلَى النَّبِيِّ الْقَمِيصُ
"Nebi (s.a.v.)’in hoşuna giden elbise gömlek idi."

Buhari, Libas: 8; Tirmizi, Libas 28 Hn: 1762; Ebu Davud, Libas: 3 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen garibtir. Bu hadisi sadece Abdulmü’min b. Hâlid’in rivâyetiyle bilmekteyiz. Bu hadisi sadece o rivâyet etmiştir. Kendisi mervezlidir. Bazıları bu hadisi Ebû Sümeyle’den Abdulmümin b. Hâlid’den, Abdullah b. Büreyde’den, annesin’den ve Ümmü Seleme’den rivâyet etmişledir.

Bera b. Azib r.a. dedi ki:

#819 نَهَانَا رَسُولُ اللَّهِ عَنْ رُكُوبِ الْمَيَاثِرِ
“Rasülullah (s.a.v.) binitlerde lüks ve gösteriş için olan minder ve yastık kullanmayı yasakladı.” Bu hadis biraz uzuncadır.

Tirmizi, Libas 26 Hn: 1760; Nesai, Ziyne: 119; İbn Mace, Libas: 45 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu konuda Ali ve Muaviye’den de hadis rivâyet edilmiştir. Bera hadisi hasen sahihtir. Şu’be, bu hadisin bir benzerini Eş’as b. Ebiş Şasa’dan rivâyet etmiştir. Bu hadis uzuncadır.

Ebu Hüreyre r.a'dan:

#817 أَنّ النَّبِيَّ : نَهَى عَنْ لِبْسَتَيْنِ: الصَّمَّاءِ، وَأَنْ يَحْتَبِيَ الرَّجُلُ بِثَوْبِهِ لَيْسَ عَلَى فَرْجِهِ مِنْهُ شَيْءٌ
“Nebi (s.a.v.) iki cins elbiseyi yasakladı; 1- Samma, denilen kolsuz ve cepsiz tulum gibi kullanışsız elbiseyle, 2- Tek kat olup vücudun organlarını gösteren bir elbiseyi giyerek müstehcen olmayı yasakladı.”

Buhari, Libas: 21; Tirmizi, Libas 24 Hn: 1758; Nesai, Ziyne: 108 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu konuda Ali, İbn Ömer, Aişe, Ebu Said, Cabir, Ebu Ümame’den de hadis rivâyet edilmiştir. Ebu Hüreyre hadisi bu şekliyle hasen sahih garibtir. Yine bu hadis başka şekilde Ebu Hüreyre’den rivâyet edilmiştir.

Ali b. Ebi Talib r.a. dedi ki:

#796 نَهَانِي النَّبِيُّ عَنْ التَّخَتُّمِ بِالذَّهَبِ، وَعَنْ لِبَاسِ الْقَسِّيِّ، وَعَنِ الْقِرَاءَةِ فِي الرُّكُوعِ وَالسُّجُودِ، وَعَنْ لِبَاسِ الْمُعَصْفَرِ
“Peygamber (s.a.v.), beni altın yüzük kullanmaktan ipek karışımı kumaş giymekten, rüku ve secdelerde Kuran okumaktan, Usfur = Kırmızımtırak sarı renge boyanmış elbiseler giymeyi yasakladı.”

Tirmizi, Libas 13 Hn: 1737; Ebu Davud, Libas: 8; Nesai, Ziyne: 78 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

İbn Mesud r.a'dan rivayet edildiğine göre, Rasülullah (s.a.v.) şöyle buyurdu:

#793 كَانَ عَلَى مُوسَى يَوْمَ كَلَّمَهُ رَبُّهُ كِسَاءُ صُوفٍ، وَجُبَّةُ صُوفٍ، وَكُمَّةُ صُوفٍ، وَسَرَاوِيلُ صُوفٍ، وَكَانَتْ نَعْلَاهُ مِنْ جِلْدِ حِمَارٍ مَيِّتٍ
“Rabbi kendisiyle konuştuğu gün, Musa’nın üzerinde yün elbise, yünden bir külah, yün cübbe, yünden bir şalvarı vardı. Ayakkabıları ise ölmüş bir eşeğin derisindendi.” Tirmizi: “Kümmetü” küçük külah demektir.

Tirmizi, Libas 10 Hn: 1734 ve İlelil Kebir Hn: 522. Tirmizi: Bu hadis garibtir. Bu hadisi sadece Humeyd’in, A’reç’den rivâyetiyle bilmekteyiz. Humeyd Ali’nin oğlu olup Küfelidir. Tirmizi: Muhammed’den işittim diyordu ki: Humeyd b. Ali el A’reç’in hadisleri münker olup pek itibara alınmaz Humeyd b. Ali el A’rec el Mekki ise Mücahid’in arkadaşı olup güvenilen bir kişidir.

Ebu Bürde r.a. dedi ki:

#792 أَخْرَجَتْ إِلَيْنَا عَائِشَةُ كِسَاءً مُلَبَّدًا وَإِزَارًا غَلِيظًا، فَقَالَتْ: قُبِضَ رُوحُ رَسُولِ اللَّهِ فِي هَذَيْنِ
“Aişe (r.anha) bize eskimiş bir elbise ile kaba kumaştan yapılmış bir elbise çıkararak dedi ki: “Rasülullah (s.a.v.)’in ruhu bu iki elbise içinde iken kabzolundu.”

Tirmizi, Libas 10 Hn: 1733; Ebu Davud, Libas: 5 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Ali ve İbn Mesud’tan da hadis rivayet edilmiştir. Aişe hadisi hasen sahihtir.

Ümmi Hasen'den: Ümmü Seleme r.a'nın bize bildirdiğine göre:

#791 أَنَّ النَّبِيَّ : شَبَّرَ لِفَاطِمَةَ شِبْرًا مِنْ نِطَاقِهَا
“Rasülullah (s.a.v.), Fatıma’nın elbisesini baldırdan aşağı sarkan kısmını bir karış olarak ayarlamıştı." Tirmizi dedi ki: Bu hadiste kadınların elbiselerini sürükleyebileceklerine izin verilmiştir. Çünkü böylece daha iyi örtünmüş olurlar.

Tirmizi, Libas 9 Hn: 1732; Nesai, Ziyne: 106 ve diğerleri. žTirmizi: Bazı kimseler bu hadisi Hammad b. Seleme’den, Ali b. Zeyd’den, Hasan’dan, babasından, Ümmü Seleme’den rivâyet etmişlerdir.

İbn Ömer r.a. dedi ki: Rasülullah (s.a.v.) şöyle buyurdu:

#790 مَنْ جَرَّ ثَوْبَهُ خُيَلَاءَ، لَمْ يَنْظُرِ اللَّهُ إِلَيْهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ
“Her kim kibirlenip böbürlenerek giydiği elbisenin eteğini yerlerde sürüklerse Allah kıyamette onun yüzüne bakmaz.” Bunun üzerine Ümmü Seleme: “Kadınlar eteklerini nasıl yapsınlar” dedi. Rasülullah (s.a.v.): “Bir karış indirsinler” buyurdu. Ümmü Seleme: “Bu durumda ayakları açılır deyince bir arşın uzunluğu kadar indirsinler daha fazla yapmasınlar” buyurdular.

Tirmizi, Libas 9 Hn: 1731; Ebu Davud: Libas: 37; Nesai, Ziyne: 106 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

Ata b. Ebi Rebah dedi ki: İbn Abbas (r.a.)'dan işittim şöyle diyordu: Bir koyun ölmüştü Rasülullah (s.a.v.)’e o koyunun sahiplerine şöyle buyurdu:

#786 أَلَا نَزَعْتُمْ جِلْدَهَا ثُمَّ دَبَغْتُمُوهُ فَاسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ
“Onun derisini yüzmeyecek misiniz sonra tabaklayıp ondan yararlanırsınız.”

Tirmizi, Libas 7 Hn: 1727; Ebu Davud, Libas: 38; Nesai, Fera ve Atire: 4 ve diğerleri.

Hazreti Ali r.a. dedi ki:

#784 نَهَانِي النَّبِيُّ عَنْ لُبْسِ الْقَسِّيِّ وَالْمُعَصْفَرِ
“Rasülullah (s.a.v.), içerisinde ipek karışımı bulunan kumaşla kırmızıya çalan sarımtırak renkli kumaştan yapılan elbiseyi giymeyi yasaklamıştır.”

Müslim, Libas: 4; Tirmizi, Libas 5 Hn: 1725; Nesai, Ziyne: 30 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Enes, Abdullah b. Amr’dan da hadis rivâyet edilmiştir. Ali hadisi hasen sahihtir.

Bera b. Azib r.a. dedi ki:

#783 مَا رَأَيْتُ مِنْ ذِي لِمَّةٍ فِي حُلَّةٍ حَمْرَاءَ أَحْسَنَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ لَهُ شَعْرٌ يَضْرِبُ مَنْكِبَيْهِ بَعِيدُ مَا بَيْنَ الْمَنْكِبَيْنِ، لَمْ يَكُنْ بِالْقَصِيرِ وَلَا بِالطَّوِيلِ
“Kırmızı bir elbise içersinde Rasülullah (s.a.v.)’den daha güzel bir kimse görmedim. Saçları omuzlarına kadar uzanmıştı, iki omuz arası genişçeydi boyu ise ne uzun nede kısa idi.”

Tirmizi, Libas 4 Hn: 1724; Ebu Davud, Libas: 17; Nesai, Ziyne: 94 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Cabir b. Semure, Ebu Rimse ve Ebu Cuhayfe’den de hadis rivâyet edilmiştir. Bu hadis hasen sahihtir.

Vakid b. Amr b. Sad b. Muaz rahimullah (Sad b. Muaz r.a. Torunu) dedi ki: Enes b. Malik bir yolculuktan dönünce ziyaret için yanına varmıştım, sen kimsin diye sordu. Ben de; Vakid b. Amr b. Sad b. Muaz’ım dedim. Bunun üzerine ağladı ve şöyle dedi: Sen deden Sad’e çok benzersin. Sad insanların en uzun boylu ve iri yapılı kimselerinden idi. Rasülullah (s.a.v.)’e dibâc kumaşından dokunmuş altın işlemeli bir cübbe göndermişti. Rasûlullah (s.a.v.) onu giydi ve minbere çıktı ya ayakta durdu veya oturmuştu. İnsanlar o cübbeyi elleriyle tutup yoklamaya ve bakmaya başladılar ve dediler ki: Bu güne kadar böylesi güzel ve kıymetli elbise hiç görmedik. Bunun üzerine Rasülullah (s.a.v.):

#782 أَتَعْجَبُونَ مِنْ هَذِهِ؟ لَمَنَادِيلُ سَعْدٍ فِي الْجَنَّةِ خَيْرٌ مِمَّا تَرَوْنَ
“Bu elbiseye mi şaştınız! Sad’ın Cennet’teki basit bir mendili bu gördüğünüz elbiseden daha üstün ve hayırlıdır.

Tirmizi, Libas 3 Hn: 1723; Nesai, Ziyne: 89 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Esma binti ebi Bekir’den de hadis rivâyet edilmiştir. Bu hadis sahihtir.

Enes r.a.’den:

#781 أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ عَوْفٍ، وَالزُّبَيْرَ بْنَ الْعَوَّامِ " شَكَيَا الْقَمْلَ إِلَى النَّبِيِّ فِي غَزَاةٍ لَهُمَا، فَرَخَّصَ لَهُمَا فِي قُمُصِ الْحَرِيرِ "، قَالَ: وَرَأَيْتُهُ عَلَيْهِمَا
"Abdurrahman b. Avf, Zübeyr b. Avvam, birlikte bulundukları bir savaşta vücutlarındaki bitlerden şikayette bulundular. Bunun üzerine onların ipek gömlek giymelerine izin verdi. Enes: ipek gömleği ikisinin sırtında da gördüm."

Tirmizi, Libas 2 Hn: 1722; Nesai, Ziyne: 93; İbn Mace: Libas: 17). Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

Süveyd bin Alkame Ömer r.a.'dan şöyle rivayet etti: Ömer r.a. Cabiye’de verdiği bir hutbede şöyle dedi:

#780 نَهَى نَبِيُّ اللَّهِ عَنْ الْحَرِيرِ، إِلَّا مَوْضِعَ أُصْبُعَيْنِ، أَوْ ثَلَاثٍ، أَوْ أَرْبَعٍ
“Peygamber (s.a.v.) ipeği erkeklere haram kılmıştır. Ancak bir elbise içersinde iki üç dört parmak kalınlığı kadar olursa buna izin verilmiştir.”

Müslim, Libas: 2; Tirmizi, Libas 1 Hn: 1721; Nesai, Ziyne: 84 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

Ebu Musa el Eşari r.a.'den: Rasülullah (s.a.v.) şöyle buyurdu:

#779 حُرِّمَ لِبَاسُ الْحَرِيرِ وَالذَّهَبِ عَلَى ذُكُورِ أُمَّتِي، وَأُحِلَّ لِإِنَاثِهِمْ
“İpek elbise giymek ve altın kullanmak ümmetimin erkeklerine haram, kadınlarına helal kılınmıştır.”

Müslim, Libas: 2; Tirmizi, Libas 1 Hn: 1720; Nesai, Ziyne: 86 ve diğerleri. Tirmizi: Bu konuda Ömer, Ali, Ukbe b. Amir, Enes, Huzeyfe, Ümmü Hani, Abdullah b. Amr, İmran b. Husayn, Abdullah b. Zübeyr, Cabir, Ebu Reyhan, İbn Ömer, Vasile b. Eska’dan da hadis rivâyet edilmiştir. Ebu Musa hadisi hasen sahihtir.

Enes r.a’dan rivayet edildiğine gore: Rasülullah s.a.v. şöyle buyurmuş:

#432 إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ أَنْ يَرَى أَثَرَ نِعْمَتِهِ عَلَى عَبْدِهِ، وَيَكْرَهُ الْبُؤْسَ وَالتَّبَاؤُسَ
“Allah nimetinin eserini kulu üzerinde görmeyi sever. Dertli ve sıkıntılı davranmanızdan hoşlanmaz.”

Müsnedi Şihab Hn: 1101.

İbn Ömer r.a'dan Nebi sallallahu aleyhi vesellem şöyle buyurdu:

#431 إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ أَنْ يَرَى أَثَرَ نِعْمَتِهِ عَلَى عَبْدِهِ
“Allah nimetinin eserini kulu üzerinde görmeyi sever.”

İbn Abdilber, Temhid Hn: 557; El-İstizkar Hn: 1030.

Abdullah bin Amr bin As r.a. dedi ki: Rasülullah sallallahu aleyhi vesellem şöyle buyurdu:

#430 إِنَّ اللَّهَ يُحِبَّ أَنْ يَرَى أَثَرُ نِعْمَتِهِ عَلَى عَبْدِهِ
“Allah nimetinin eserini kulu üzerinde görmeyi sever.”

Tirmizi, Edeb 54 Hn: 2819; Tabakatuş Şafiyyetil Kübra Hn: 122 ve diğerleri. Tirmizi:ž Bu konuda Ebul Ahvas’ın babasından, İmran b. Husayn’dan ve İbn Mesud’tan da hadis rivâyet edilmiştir. Tirmizi: Bu hadis hasendir.

Misver b. Mahreme r.a.’den rivayette:

#429 أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: " قَسَمَ أَقْبِيَةً، وَلَمْ يُعْطِ مَخْرَمَةَ شَيْئًا "، فَقَالَ مَخْرَمَةُ: يَا بُنَيَّ، انْطَلِقْ بِنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ، قَالَ: ادْخُلْ فَادْعُهُ لِي، فَدَعَوْتُهُ لَهُ، فَخَرَج النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَلَيْهِ قِبَاءٌ مِنْهَا، فَقَالَ: " خَبَأْتُ لَكَ هَذَا "، قَالَ: فَنَظَر إِلَيْهِ، فَقَال: " رَضِيَ مَخْرَمَةُ
“Rasulullah (s.a.v.), kaftan dağıttı ve Misver b. Mahreme’ye bir şey vermedi. Bunun üzerine Mahreme şöyle dedi: Ey evladım kalk birlikte Rasulullah (s.a.v.)’e gidelim. Misver dedi ki: Onunla beraber gittim Rasulullah (s.a.v.)’in kapısına varınca gir ve Peygamber (s.a.v.)’i bana çağır dedi. Ben de Rasulullah (s.a.v.)’i çağırdım. Rasulullah (s.a.v.) çıktı, üzerinde dağıttığı kaftanlardan biri vardı. Bunu sana saklamıştım buyurdu. Mahreme’nin oğlu Misver dedi ki: “Mahreme o kaftana baktı ve Mahreme razı oldu dedi.”

Buhari, Hibe: 17; Müslim, Zekat: 27; Tirmizi, Edeb 53 Hn: 2818 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. İbn ebî Müleyke’nin ismi Abdullah b. Ubeydullah b. ebi Müleyke’dir.

İbn Ömer r.a. dedi ki: (Babam) Ömer r.a’dan işittim Rasülullah (s.a.v.)’in şöyle söylediğini hatırlatıyordu:

#428 مَنْ لَبِسَ الْحَرِيرَ فِي الدُّنْيَا لَمْ يَلْبَسْهُ فِي الْآخِرَةِ
“Kim dünyada ipek elbise giyerse onu ahirette giyemeyecektir.”

Müslim, Libas: 17; Tirmizi, Edeb 52 Hn: 2817 ve diğerleri.ž Bu konuda Ali, Huzeyfe, Enes ve pek çok sahabeden hadis rivâyet edilmiş olup kitabımızın giyecekler bölümünde geçmişti. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. Ömer’den başka yollarla da rivâyet edilmiştir. Esma binti ebi Bekir es Sıddık’ın azâdlı kölesinin adı Abdullah’tır. Ebû Amr diye künyelenir. Atâ b. ebî Rebah ve Amr b. Dinar kendisinden hadis rivâyet etmişlerdir.

Kayle binti Mahreme (r.anha)’dan rivâyete göre, şöyle demiştir: Rasülullah (s.a.v.)’in yanına gelmiştik. Kayle hadisi uzunca anlattı nihayet bir adam geldi güne

#425 وَعَلَيْكَ السَّلَامُ وَرَحْمَةُ اللَّهِ، وَعَلَيْهِ تَعْنِي النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَسْمَالُ مُلَيَّتَيْنِ كَانَتَا بِزَعْفَرَانٍ وَقَدْ نَفَضَتَا، وَمَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَسِيبُ نَخْلَةٍ
"Allah’ın selamı ve rahmeti senin üzerine de olsun O’nun üzerinde (Peygamberi kastediyor) sarımtırak eskimiş bir elbise vardı. Elinde de bir hurma çubuğu bulunmaktaydı.”

Tirmizi, Edeb 50 Hn: 2814; Ebu Davud, Haraç: 27 ve diğerleri. Tirmizi: Kayle hadisini sadece Abdullah b. Hassan’ın rivâyetiyle bilmekteyiz.

Aişe r.a. dedi ki:

#424 خَرَجَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ ذَاتَ غَدَاةٍ وَعَلَيْهِ مِرْطٌ مِنْ شَعَرٍ أَسْوَدَ
“Rasülullah (s.a.v.), bir sabah evden çıktı üzerinde siyah bir elbise vardı.”

Müslim, Libas: 27; Tirmizi, Edeb 49 Hn: 2813; Ebu Davud, Libas: 17 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen garib sahihtir.

Bera bin Azib r.a. dedi ki:

#423 رَأَيْتُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ حُلَّةً حَمْرَاءَ
“Rasülullah (s.a.v.)’i üzerinde kırmızı bir elbise ile gördüm.”

Tirmizi, Edeb 47 Hn: 2811 ve diğerleri. Aynı şekilde Mahmûd b. Gaylân, Vekî’ vasıtasıyla Sûfyân’dan, Ebû İshâk’tan bu hadisi rivâyet etmişlerdir. Muhammed b. Beşşâr, Muahmmed b. Cafer vasıtasıyla Şu’be’den, Ebû İshâk’tan bu şekilde rivâyet etmişlerdir. Bu hadis buradakinden daha uzundur. Muhammed’e sordum. Ebû İshâk’ın Berâ’dan rivâyeti mi yoksa Câbir b. Semure’nin rivâyeti mi daha sağlamdır? Bu iki hadisi de sağlam buldu. Bu konuda Bera’dan ve Ebu Cuhayfe’den de hadis rivâyet edilmiştir.

Ebu Remse (Habib bin Hayyan) r.a. dedi ki:

#422 رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَعَلَيْهِ بُرْدَانِ أَخْضَرَانِ
“Rasulullah (s.a.v.)’i üzerinde iki yeşil elbiseden oluşan giyimiyle gördüm.”

Tirmizi, Edeb 48 Hn: 2812; Ebu Davud, Libas: 17; Nesai, Salat-ül Iyd: 27 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen garibtir. Bu hadisi sadece Ubeydullah b. İyad’ın rivâyetiyle bilmekteyiz. Ebu Rimse et Teymi’nin adı Habib b. Hayyan’dır, kendisine Rifaa b. Yesribî de denilmektedir.

Cabir bin Semüre r.a. dedi ki:

#421 رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي لَيْلَةٍ إِضْحِيَانٍ، فَجَعَلْتُ أَنْظُرُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ وَإِلَى الْقَمَرِ وَعَلَيْهِ حُلَّةٌ حَمْرَاءُ فَإِذَا هُوَ عِنْدِي أَحْسَنُ مِنَ الْقَمَرِ
“Rasülullah (s.a.v.)’i mehtaplı bir gecede gördüm ve bir Rasulullah (s.a.v.)’e birde aya bakmaya başladım. Rasulullah (s.a.v.)’in üzerinde kırmızı bir elbise vardı o anda O, bana aydan daha güzeldi.”

Tirmizi, Edeb 47 Hn: 2811; Darimî, Mukaddime: 56 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen garibtir. Sadece Eş’as rivâyetiyle biliyoruz. Şu’be ve Sevrî, Ebû İshâk vasıtasıyla Bera bin Azib’den rivâyet ederek şöyle demiştir: “Rasülullah (s.a.v.)’i üzerinde kırmızı bir elbise ile gördüm.” Aynı şekilde Mahmûd b. Gaylân, Vekî’ vasıtasıyla Sûfyân’dan, Ebû İshâk’tan bu hadisi rivâyet etmişlerdir. Muhammed b. Beşşâr, Muahmmed b. Cafer vasıtasıyla Şu’be’den, Ebû İshâk’tan bu şekilde rivâyet etmişlerdir. Bu hadis buradakinden daha uzundur. Muhammed’e sordum. Ebû İshâk’ın Berâ’dan rivâyeti mi yoksa Cabir bin Semure’nin rivâyeti mi daha sağlamdır? Bu iki hadisi de sağlam buldu. Bu konuda Bera’dan ve Ebu Cuhayfe’den de hadis rivâyet edilmiştir.

Semüre bin Cündeb r.a. dedi ki: Rasülullah sallallahu aleyhi vesellem şöyle buyurdu:

#417 الْبَسُوا الْبَيَاضَ فَإِنَّهَا أَطْهَرُ، وَأَطْيَبُ، وَكَفِّنُوا فِيهَا مَوْتَاكُمْ
“Beyaz elbiseler giyinin çünkü beyaz daha temiz ve daha hoştur. Ölülerinize de beyaz kefene sarınız.”

Tirmizi, Edeb 46 Hn: 2810; İbn Mace, Libas: 18 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. Bu konuda İbn Abbas ve İbn Ömer’den de hadis rivâyet edilmiştir.

Bera bin Azib r.a. dedi ki: Rasülullah sallallahu aleyhi vesellem bize yedi şeyi emretti, yedi şeyi de yasakladı:

#416 أَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِسَبْعٍ، وَنَهَانَا عَنْ سَبْعٍ، أَمَرَنَا: بِاتِّبَاعِ الْجَنَازَةِ، وَعِيَادَةِ الْمَرِيضِ، وَتَشْمِيتِ الْعَاطِسِ، وَإِجَابَةِ الدَّاعِي، وَنَصْرِ الْمَظْلُومِ، وَإِبْرَارِ الْقَسَمِ، وَرَدِّ السَّلَامِ، وَنَهَانَا عَنْ سَبْعٍ: عَنْ خَاتَمِ الذَّهَبِ، أَوْ حَلْقَةِ الذَّهَبِ، وَآنِيَةِ الْفِضَّةِ، وَلُبْسِ الْحَرِيرِ، وَالدِّيبَاجِ، وَالْإِسْتَبْرَقِ، وَالْقَسِّيِّ
“Emrettikleri: Cenazeye katılmak, hasta ziyareti, aksıran kimse elhamdülillah derse yerhamukallah demek, davete icabet etmek, mazluma yardım etmek, yemin eden kimseyi tasdik etmeyi. Yasakladıkları ise: Altın yüzük kullanmak (erkekler için), altından yapılmış değişik şeyler kullanmak, altın ve gümüş kaplardan yemek ve içmek, ipek elbise giymek, ipekli kumaş cinsinden dibac, istebrak ve kıssi giymek (Bu sayılanlar iç çamaşırı veya dışa giyilen değişik kalınlıktaki elbiselerdir.)

Buhari, Cenaiz: 27; Müslim, Libas: 17; Tirmizi, Edeb 45 Hn: 2809 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. Eş’as b. Süleym=Eş’as b. ebi’ş Şasa’dır. İsmi, Süleym b. Esved’tir.

Ali r.a. dedi ki:

#415 نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَنْ خَاتَمِ الذَّهَبِ، وَعَنِ الْقَسِّيِّ، وَعَنِ الْمِيثَرَةِ، وَعَنِ الْجِعَةِ
“Rasülullah (s.a.v.), altın yüzüğü, ipekli elbiseyi, hayvanların semerlerinde kullanılan dikkat çekici yastığı kullanmayı ve Cea’yı yasak etmiştir.” Ebu’l Ahvas: “Cea” Mısır’da arpadan yapılan bir içkidir.

Müslim, Salat: 17; Tirmizi, Edeb 45 Hn: 2808 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

Abdullah ibn Amr r.a. dedi ki:

#414 مَرَّ رَجُلٌ وَعَلَيْهِ ثَوْبَانِ أَحْمَرَانِ فَسَلَّمَ عَلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فَلَمْ يَرُدَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَلَيْهِ
“Üzerinde alt ve üst iki parçadan oluşan kırmızı elbise giymiş biri geçti ve Rasülullah (s.a.v.)’e selam verdi. Rasülullah (s.a.v.) onun selamını almadı.”

Tirmizi, Edeb 45 Hn: 2807; Ebu Davud, Libas: 27 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis bu şekliyle hasen garibtir.

İbn Ömer r.a. dedi ki: Resülullah sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu:

#407 إِيَّاكُمْ وَالتَّعَرِّيَ، فَإِنَّ مَعَكُمْ مَنْ لَا يُفَارِقُكُمْ إِلَّا عِنْدَ الْغَائِطِ، وَحِينَ يُفْضِي الرَّجُلُ إِلَى أَهْلِهِ فَاسْتَحْيُوهُمْ وَأَكْرِمُوهُمْ
“Çıplak durmaktan sakınınız. Çünkü sizden ayrılmayan ancak abdest bozarken ve hanımınızla cinsel ilişki yaparken ayrılan melekler vardır, onlardan haya edip onlara karşı saygılı olunuz.”

Buhari, Menakıb: 17; Müslim, Fezail: 27; Tirmizi, Edeb 42 Hn: 2800 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis garibtir. Sadece bu şekilde bilmekteyiz. Ebu Muhayyat’ın ismi Yahya b. Ya’la’dır.

Ali r.a. dedi ki: Rasülullah sallallahu aleyhi vesellem şöyle buyurdu:

#404 لا تَكْشِفَ فَخِذَكَ، وَلا تَنْظُرْ إِلَى فَخِذِ حَيٍّ، وَلا مَيِّتٍ
"Uyluğunu açma, ölü ve diri kimsenin uyluğuna da bakma."

Beyhaki, Sünenil Kübra 2967 ve diğerleri.

Cerhed bin Rezzah r.a. dedi ki: Peygamber (s.a.v.), Cerhed’in yanından geçti Cerhed’in uyluğu açık durumda idi, Peygamber (s.a.v.) şöyle buyurdu:

#403 غَطِّ فَخِذَكَ فَإِنَّهَا مِنَ الْعَوْرَةِ
“Uyluğunu ört çünkü uyluk avrettendir.”

Tirmizi, Edeb 40 Hn: 2798. Tirmizi: Bu hadis hasendir.

Cerhad bin Rezzah r.a. dedi ki: Nebi sallallahu aleyhi vesellem şöyle buyurdu:

#402 الْفَخِذُ عَوْرَةٌ
“Uyluk avretten sayılır.”

Tirmizi, Edeb 40 Hn: 2797; Ebu Davud, Hamam: 17 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis bu şekliyle hasen garibtir. Bu konuda Ali, Muhammed b. Abdullah b. Cahş’tan da hadis rivâyet edilmiştir. Abdullah b. Cahş’ın oğlu da kendisi de sahabedir.

İbn Abbas r.a'dan rivayete göre Nebi sallallahu aleyhi vesellem şöyle buyurmuş:

#401 الْفَخِذُ عَوْرَةٌ
“Uyluk avretten sayılır.”

Tirmizi, Edeb 40 Hn: 2797; Beyhaki, Sünenil Kübra Hn: 2966. İsnadları sahihtir der Beyhaki.

Cerhed bin Rezzah r.a. dedi ki:

#400 مَرَّ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بِجَرْهَدٍ فِي الْمَسْجِدِ وَقَدِ انْكَشَفَ فَخِذُهُ، فَقَال: إِنَّ الْفَخِذَ عَوْرَةٌ
“Peygamber (s.a.v.), mescidde uyluğu açılmış vaziyette olan Cerhed’in yanından geçti ve uyluk avretten sayılır (ört) buyurdu.”

Tirmizi, Edeb 40 Hn: 2795; Ebu Davud, Hamam: 27 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasendir. Bu hadisin senedinin muttasıl olduğunu zannetmiyorum.

İbn Abbas r.a. dedi ki:

#389 لَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُخَنَّثِينَ مِنَ الرِّجَالِ، وَالْمُتَرَجِّلَاتِ مِنَ النِّسَاءِ
“Rasülullah (s.a.v.), erkeklerden kadın kılıklı olmaya çalışanlarla kadınlardan erkekleşmeye çalışanlara lanet etmiştir.”

Buhari, Libas: 27; Tirmizi, Edeb 34 Hn: 2785; Darimi, Libas: 17 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. Bu konuda Aişe’den de hadis rivâyet edilmiştir.

İbni Abbas r.a. dedi ki:

#388 لَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الْمُخَنَّثِينَ مِنَ الرِّجَالِ، وَالْمُتَرَجِّلَاتِ مِنَ النِّسَاءِ
“Rasülullah (s.a.v.), kadınların erkeklere benzemeye çalışanlarla erkeklerden kadınlara benzemeye çalışanlara lanet etti.”

Buhari, Libas: 27; Tirmizi, Edeb 34 Hn: 2784; Darimi, Libas: 17 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

İbni Ömer r.a. dedi ki: Nebi sallallahu aleyhi ve sellem şöyle buyurdu:

#387 لَعَنَ اللَّهُ الْوَاصِلَةَ وَالْمُسْتَوْصِلَةَ، وَالْوَاشِمَةَ وَالْمُسْتَوْشِمَةَ
“Allah; saçına saç ulatan ve saçını başkasına peruk yapmak için veren, dövme yapan ve yaptıran kimselere lanet etsin.” Nafi’: Dövme çoğunlukla dikkat çeken çene bölgesinde olur demiştir.

Buhari, Libas: 17; Müslim, Libas: 27; Tirmizi, Edeb 33 Hn: 2783 ve diğerleri.ž Bu hadis hasen sahihtir. Bu konuda Aişe, Makıl bin Yesar, Esma binti ebi Bekir, İbn Abbas’tan da hadis rivâyet edilmektedir. Muhammed b. Beşşâr, Yahya b. Saîd vasıtasıyla Ubeydullah b. Ömer’den, Na’fî’den, İbn Ömer’den bu hadisin bir benzerini bize aktarmışlar ve Nafi’in sözünü zikretmemişlerdir. Tirmizî: Bu hadis hasen sahihtir.

Abdullah (ibni Mesud) r.a. dedi ki: Nebi sallallahu aleyhi vesellem:

#386 لَعَنَ اللَّهُ الْوَاصِلَةَ وَالْمُسْتَوْصِلَةَ، وَالْوَاشِمَةَ وَالْمُسْتَوْشِمَةَ
“Güzel olacağız diye Allah’ın yarattığı şekli değiştirerek dövme yapan ve yaptırana, yüzlerindeki kılları koparan kadınlara; Peygamber (s.a.v.) lanet etmiştir.”

Buhari, Tefsir-ül Kuran: 27; Müslim, Libas: 17; Tirmizi, Edeb 33 Hn: 2783; Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. Şu’be ve pek çok hadis imamı bu hadisi Mansur’dan rivâyet etmişlerdir.

Humeyd bin Abdurrahman rahimullah dedi ki. Muaviye r.a., Medîne’de halka hitaben şöyle şöyle derken dinledim:

#385 أَيْنَ عُلَمَاؤُكُمْ يَا أَهْلَ الْمَدِينَةِ، إِنِّي سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ يَنْهَى عَنْ هَذِهِ الْقُصَّةِ وَيَقُولُ: " إِنَّمَا هَلَكَتْ بَنُو إِسْرَائِيلَ حِينَ اتَّخَذَهَا نِسَاؤُهُمْ
“Ey Medineliler! Sizin alimleriniz nerede Rasülullah (s.a.v.), peruk kullanmayı yasaklıyor ve şöyle buyuruyordu: "İsrail oğullarının kadınları bu peruk işine başladıklarında helak olmuşlardır.”

Buhari, Ehadis-ul Kuran: 27; Müslim, Libas: 17; Tirmizi: Edeb 32 Hn: 2781 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir. Muaviye’den değişik şekillerde de rivâyet edilmiştir.

Cabir r.a. dedi ki: Rasülullah sallallahu aleyhi vesellem bana:

#378 هَلْ لَكُمْ أَنْمَاطٌ؟ قُلْتُ: وَأَنَّى تَكُونُ لَنَا أَنْمَاطٌ؟ قَالَ: أَمَا إِنَّهَا سَتَكُونُ لَكُمْ أَنْمَاطٌ ، قَالَ: فَأَنَا أَقُولُ لِامْرَأَتِي أَخِّرِي عَنِّي أَنْمَاطَكِ، فَتَقُولُ: أَلَمْ يَقُلِ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: إِنَّهَا سَتَكُونُ لَكُمْ أَنْمَاطٌ، قَالَ: فَأَدَعُهَا
“Sizin nakışlı elbiseler ve örtüleriniz var mı? Ben de, öyle şeyler bizde nereden olacak dedim. Bunun üzerine ileride sizin böyle şeyleriniz olacaktır” buyurdu. Şimdi ise hanımıma nakışlı lüks şeyleri benden uzak tut diyorum o da Rasulullah (s.a.v.) sizin böyle şeyleriniz olacak dememiş miydi? Diyor bende o sözümden vazgeçiyorum.

Buhari, Menakıb: 27; Müslim, Libas: 17; Tirmizi, Edeb 26 Hn: 2774 ve diğerleri.ž Tirmizi: Bu hadis hasen sahihtir.

Muaviye bin Hayde r.a'dan dedim ki: Ey Allah’ın Rasülü! dedim, örtülmesi gereken yerlerimizi kime karşı örtelim dedim, şöyle buyurdular:

#373 احْفَظْ عَوْرَتَكَ إِلَّا مِنْ زَوْجَتِكَ أَوْ مَا مَلَكَتْ يَمِينُكَ، فَقَالَ الرَّجُلُ: يَكُونُ مَعَ الرَّجُلِ، قَالَ: إِنِ اسْتَطَعْتَ أَنْ لَا يَرَاهَا أَحَدٌ فَافْعَلْ، قُلْتُ: وَالرَّجُلُ يَكُونُ خَالِيًا؟ قَالَ: فَاللَّهُ أَحَقُّ أَنْ يُسْتَحْيَا مِنْهُ
“Hanımından ve cariyenden başka herkese karşı örtülmesi gereken yerlerini ört.” Erkek erkekle beraber olursa nereler örtülmeli diye sorunca: “Gücün yettiğince avret yerlerini kimseye göstermemeye çalış!” Sonra ben kişi tek başına olunca ne yapması gerekir dedim; “Kendisinden haya edilip utanılmaya en layık olan zat Allah’tır” buyurdular.

Tirmizi, Edeb 22 Hn: 2769; İbn Mace, Nikah: 27 ve diğerleri. Tirmizi: Bu hadis hasendir. Behz’in dedesinin adı Muaviye b. Hayde el Kuşeyrî olup Cerîri Behz’in babası Muaviye b. Hakîm’den hadis rivâyet etmiştir.

Cabir r.a. dedi ki:

#371 أَنّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ " نَهَى عَنِ اشْتِمَالِ الصَّمَّاءِ، وَالِاحْتِبَاءِ فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ، وَأَنْ يَرْفَعَ الرَّجُلُ إِحْدَى رِجْلَيْهِ عَلَى الْأُخْرَى وَهُوَ مُسْتَلْقٍ عَلَى ظَهْرِهِ
Rasulullah (s.a.v.) bize iki cins elbiseyi giymeyi yasakladı ki ona “Samma” denilir; baştan ayağa vücudu içine alan tulum gibi bir elbisedir ki kollar da elbise içinde kalır. Ayrıca sırt üstü yatıp avret yerlerini gösterecek şekilde ayak ayak üstüne atmayı da yasakladı.

Müslim, Libas: 17; Tirmizi, Edeb 20 Hn: 2767; Nesai, Ziyne: 27 ve diğerleri. Tirmizî: Bu hadis sahihtir.